Met de invoering van de vrachtwagenheffing halverwege volgend jaar gaat de focus op de truckmarkt verschuiven naar elektrische trucks, schrijft ING in haar sectorstudie ‘Assetvisie Trucks & Trailers 2025’. Ondanks netbeperkingen is Nederland daarvoor ook bij uitstek geschikt.
Voornaamste reden voor de omslag: de komende twee jaar gaan de kosten van dieselkilometers met de helft omhoog door extra heffingen. Dit verkleint het verschil met elektrisch transport, mede omdat de aankoopsubsidies gaan verdriedubbelen. “Door de vrachtwagenheffing gaat het speelveld kantelen: zero-emissie wordt niet alleen de schoonste, maar steeds vaker ook de slimste keuze”, aldus Erik Slaaf, ING Sector Banker Transport en Logistiek.
Veel ondernemers hebben eind 2024 nog een ‘laatste rondje’ Euro VI dieselvoertuigen besteld om tot 2030 de zero-emissie zones in steden nog mee in te mogen en flexibel te blijven. Dit neemt niet weg dat de focus nu verschuift naar elektrische trucks. Met de vrachtwagenheffing gaat de dynamiek op de truckmarkt veranderen, benadrukt ING in haar studie. Niet alleen worden het gebruik en emissies belast, een groot deel van de verwachte opbrengst van de vrachtwagenheffing (bruto zo’n € 650 mln. in 2027) wordt teruggesluisd om de aankoop van e-trucks voordeliger te maken. En ook buitenlandse vrachtwagens gaan hieraan meebetalen (voor zo’n 20%). Met de vrachtwagenheffing gaan de aankoopsubsidies (AanZET-regeling) de komende jaren verdriedubbelen
24.700 in 2030
De verwachting is daarbij dat het aantal e-trucks (>3,5 ton) zal groeien van ruim 1.500 halverwege 2025 naar 24.700 in 2030. “Nederland is ook bij uitstek geschikt voor elektrische trucks, met 80% van de ritten onder de 150 kilometer en in 85% van de gevallen laden op depot, wat veelal voordeliger is”, aldus Slaaf.
Het keerpunt voor vervangingsinvesteringen is dan ook op komst
Transporteurs zijn ‘neutraal’ over de nabije toekomst
Het keerpunt voor vervangingsinvesteringen is dan ook op komst. Al blijven Nederlandse wegtransporteurs en fleetowners voorzichtig met investeringen, blijkt ook uit de studie. Maar 2025 is een correctie- en overgangsjaar, stelt het onderzoek. Slaaf: “We verwachten dat het keerpunt in aanloop naar 2026 wordt bereikt, al ontbreekt de noodzaak tot uitbreiding. Hoewel de prioriteit voor snellere verduurzaming bij sommige opdrachtgevers lager is, groeit de levering van elektrische trucks in 2025 door en gaan dieselheffingen en extra subsidie voor versnelling zorgen vanaf 2026.”
Onzekerheid
De vrachtwagenheffing gaat per 1 juli volgend jaar in. Althans, dat is de planning. Net als in landen om ons heen betalen binnen- en buitenlandse eigenaren van vrachtwagens dan een bedrag per gereden kilometer. Hierbij geldt: hoe lager de uitstoot van de vrachtwagen, hoe lager het tarief. Maar voor transporteurs zullen de kosten in 2026 opnieuw een sprong maken. Als bedrijven het goed inregelen wordt dit via een contractuele clausule doorberekend aan klanten. Maar er valt niet uit te sluiten dan dit toch niet helemaal vlekkeloos gaat, stelt de studie. “Onzekerheid houdt transporteurs en fleetowners afwachtend, maar tegelijkertijd komt de grens daarvan ook in zicht. Nieuwprijzen zijn teruggezakt (‘genormaliseerd’) en een up-to-date wagenpark wordt met vooruitgang in brandstofefficiëntie en de vrachtwagenheffing belangrijker voor de TCO.”